Het Vrijheidsbeeld van Dronten

Wat betekent vrijheid voor jou?

Het Vrijheidsbeeld van Dronten is een ongeveer vier meter hoog kunstwerk van hergebruikte materialen. Het is samen met jongeren uit de gemeente Dronten gemaakt. Het beeld is geïnspireerd op het wereldberoemde Vrijheidsbeeld in New York, maar vertelt een eigentijds en lokaal verhaal.

Het kunstwerk nodigt iedereen uit om na te denken over een belangrijke vraag:

Wat betekent vrijheid voor ons, hier en nu?

 


Het oorspronkelijke Vrijheidsbeeld in New York

Het Vrijheidsbeeld in New York heet officieel Liberty Enlightening the World: De Vrijheid die de wereld verlicht.

Het beeld was een geschenk van Frankrijk aan de Verenigde Staten en werd in 1886 onthuld. Het herinnert aan de Amerikaanse onafhankelijkheid en staat voor vrijheid, democratie en hoop. Voor miljoenen immigranten die per schip in New York aankwamen, werd het beeld bovendien het symbool van een nieuw begin.

Het oorspronkelijke beeld werd ontworpen door de Franse beeldhouwer Frédéric Auguste Bartholdi. De metalen draagconstructie werd ontworpen door Gustave Eiffel, die later bekend werd door de Eiffeltoren.

 

 

De Romeinse godin Libertas

De vrouwenfiguur is gebaseerd op Libertas, de Romeinse godin van de vrijheid. In het oude Rome stond zij symbool voor persoonlijke vrijheid en het vrij zijn van onderdrukking en slavernij.

Libertas werd vaak afgebeeld als een vrouw met een vrijheidsmuts of andere symbolen van bevrijding. Bij het Vrijheidsbeeld in New York draagt zij een kroon met zeven stralen en houdt zij een brandende fakkel omhoog. Zo verbindt het beeld de oude verbeelding van vrijheid met een moderne boodschap van democratie, hoop en gelijke rechten.

Ook het Vrijheidsbeeld van Dronten is als vrouwelijke vrijheidsfiguur op Libertas geïnspireerd. De figuur brengt de oorspronkelijke boodschap naar het heden en stelt de vraag hoe wij vrijheid vandaag beschermen en doorgeven aan volgende generaties.

 

 

De symbolen van New York

Vrijwel ieder onderdeel van het oorspronkelijke Vrijheidsbeeld heeft een betekenis.

De fakkel

De opgeheven fakkel staat voor licht, kennis en vooruitgang.
Het licht wijst mensen de weg naar vrijheid.

De kroon

De kroon heeft zeven stralen. Deze verwijzen naar de zeven werelddelen en zeven zeeën.
Daarmee wordt uitgedrukt dat vrijheid voor iedereen en overal ter wereld van betekenis is.

De stenen tafel

In haar linkerhand houdt het beeld een stenen tafel vast.
Daarop staat in Romeinse cijfers de datum 4 juli 1776, de dag waarop
de Amerikaanse Onafhankelijkheidsverklaring werd aangenomen.

De gebroken ketenen

Aan de voeten van het beeld liggen gebroken ketenen.
Ze staan voor de bevrijding van onderdrukking, onvrijheid en slavernij.

 

De stap vooruit

Het Vrijheidsbeeld staat niet stil, maar zet een stap naar voren.
Vrijheid is geen vanzelfsprekend bezit. Vrijheid vraagt om beweging,
inzet en verantwoordelijkheid.

Van New York naar Dronten

Het Vrijheidsbeeld van Dronten is geen kopie van het beeld in New York. Het geeft de oorspronkelijke symbolen een nieuwe betekenis, passend bij onze eigen tijd en leefomgeving.

Vrijheidsbeeld New York

Vrijheidsbeeld Dronten

Vrijheid en onafhankelijkheid

Vrijheid zoals jongeren en inwoners die nu ervaren

Een fakkel die de wereld verlicht

Een glow-in-the-dark kiekendief in vlucht, waarbij de ‘V-vorm ’ staat voor vrijheid

Een stenen tafel met een de Amerikaanse onafhankelijkheid datum

Persoonlijke boodschappen en gedachten over vrijheid

Gebroken ketenen

Loskomen van angst, geweld, uitsluiting en onderdrukking

Een metalen draagconstructie

Een staalconstructie bekleed met afgedankte en hergebruikte materialen

Een monument voor een land

Een gezamenlijk kunstwerk voor de samenleving van Dronten


Waarom is dit beeld juist nu nodig?

Vrijheid lijkt soms vanzelfsprekend, maar dat is zij niet. Ook vandaag hebben mensen te maken met oorlog, geweld, discriminatie, bedreiging en onderdrukking. Daarnaast kunnen mensen zich onvrij voelen door armoede, groepsdruk, pesten, sociale media of de angst om niet zichzelf te mogen zijn.

Vrijheid betekent bovendien niet dat iedereen zomaar kan doen wat hij of zij wil. Echte vrijheid bestaat alleen wanneer we ook rekening houden met de vrijheid, veiligheid en waardigheid van anderen.

Het Vrijheidsbeeld van Dronten wil daarom geen kant-en-klaar antwoord geven. Het wil mensen laten stilstaan, kijken, lezen en met elkaar in gesprek brengen:

  • Wanneer voel jij je vrij?
  • Wat bedreigt vrijheid?
  • Kan er vrijheid bestaan zonder veiligheid?
  • Welke verantwoordelijkheid hoort bij vrijheid?
  • Wat kun jij doen voor de vrijheid van een ander?

Wapens opgeborgen in een kluis

Een opvallend onderdeel van het kunstwerk is de kluis waarin wapens symbolisch zijn opgeborgen.

Wapens worden vaak gebruikt om macht af te dwingen of conflicten met geweld te beslechten. Door ze in een gesloten kluis te plaatsen, krijgen ze binnen het kunstwerk een andere betekenis: de wapens zijn niet gericht op mensen, maar worden buiten gebruik gesteld.

De kluis verbeeldt de keuze om geweld te begrenzen en conflicten op te lossen door overleg, rechtvaardigheid en wederzijds respect. Het onderdeel stelt tegelijkertijd een lastige vraag:

Zijn wapens soms nodig om vrijheid te beschermen, of vormen wapens juist een bedreiging voor die vrijheid?

Het kunstwerk schrijft het antwoord niet voor. Het nodigt bezoekers uit om daar zelf over na te denken en met anderen over te praten.

Gemaakt door samenwerking en betrokkenheid

Ook de plaatsing van het oorspronkelijke Vrijheidsbeeld in New York kwam niet vanzelf tot stand. Frankrijk schonk het beeld, maar de Verenigde Staten moesten zelf de sokkel financieren. Toen hiervoor onvoldoende geld beschikbaar was, werd onder de Amerikaanse bevolking een grote inzamelingsactie georganiseerd. Veel gewone burgers droegen met kleine bedragen bij. Dankzij deze vorm van crowdfunding kon de sokkel worden voltooid en kon het Vrijheidsbeeld uiteindelijk worden geplaatst.

Ook het Vrijheidsbeeld van Dronten is mogelijk gemaakt door maatschappelijke betrokkenheid. Het kunstwerk is het resultaat van de belangeloze inzet van vrijwilligers, die zonder vergoeding veel tijd en energie hebben besteed aan het ontwerp, de voorbereiding, de bouw, de begeleiding van jongeren, het vervoer en de plaatsing.

Daarnaast hebben verschillende sponsoren het project ondersteund door kosteloos materialen, materieel, deskundigheid en werkzaamheden beschikbaar te stellen. Net als in New York is het Vrijheidsbeeld van Dronten daardoor niet alleen een beeld over vrijheid, maar ook een kunstwerk dat dankzij samenwerking en bijdragen vanuit de samenleving tot stand is gekomen.

Het Vrijheidsbeeld van Dronten is een Trash Art initiatief van Stichting Kunsthuis Dronten en  is voortgekomen uit de pitch voor Kunstlink – Boost jouw project 2026.

Het beeld is samen met jongeren opgebouwd bij het CircuLeerHuis in Dronten, naast de Milieustraat. Voor de aankleding zijn afgedankte materialen gebruikt die anders mogelijk zouden zijn weggegooid.

Door deze materialen opnieuw te gebruiken, ontstaat niet alleen een kunstwerk, maar ook een nieuw verhaal. Materiaal dat zijn oorspronkelijke functie heeft verloren, krijgt een tweede leven. Daarmee verbindt het beeld vrijheid aan duurzaamheid, creativiteit en verantwoordelijkheid voor onze leefomgeving.

Het kunstwerk is gemaakt tijdens meerdere werkdagen. Ook buiten deze maakdagen hebben vrijwilligers veel tijd besteed aan het ontwerp, het verzamelen en selecteren van materialen, de technische constructie, de begeleiding van jongeren en het vervoer en de plaatsing van het beeld.

De stemmen van jongeren

De deelnemende jongeren hebben op het beeld geschreven wat vrijheid voor hen persoonlijk betekent. Hun woorden vormen een belangrijk onderdeel van het kunstwerk.

Hierdoor gaat het niet alleen over de historische betekenis van vrijheid, maar ook over de ervaringen, zorgen en dromen van jongeren in Dronten. Hun teksten laten zien dat vrijheid voor iedereen iets anders kan betekenen: jezelf mogen zijn, veilig over straat kunnen, je mening mogen geven, gelijke kansen krijgen of leven zonder oorlog en geweld.

Een reizend kunstwerk

Het Vrijheidsbeeld van Dronten blijft niet op één vaste plaats staan. Het reist langs verschillende locaties in de gemeente. Zo kan het gesprek over vrijheid steeds opnieuw en met andere inwoners worden gevoerd.

Het Vrijheidsbeeld van Dronten staat momenteel bij het Circuleer Huis Dronten.

Bezoekers worden uitgenodigd om de boodschappen van de jongeren te lezen en daarna zelf na te denken:

Wat betekent vrijheid voor jou, en wat wil jij doen om de vrijheid van anderen te beschermen?

Reacties, gedachten en verhalen kunnen in het gastenboek (op de kuubkist-sokkel van het beeld) bij het kunstwerk en op onze website worden achtergelaten.

Over het project

Het Vrijheidsbeeld van Dronten is een project van Stichting Kunsthuis Dronten, samen met jongeren, vrijwilligers en betrokken organisaties uit de gemeente Dronten.

Het kunstwerk brengt Trash Art, maatschappelijke bewustwording en ontmoeting samen. Het laat zien dat afgedankte materialen waarde kunnen terugkrijgen en dat vrijheid alleen blijft bestaan wanneer iedere generatie er opnieuw betekenis aan geeft.